PAŃSTWO I JEGO ROLA W GOSPODARSTWIE
1. Pod pojęciem państwa rozumiemy trójwładzę:
a. ustawodawczą
b. wykonawczą,
c. sądowniczą.
2. Pierwotnie najwcześniej ukształtowanymi funkcjami państwa były funkcje określane jako tradycyjne. Polegały na zapewnieniu bezpieczeństwa i ładu społecznego oraz utrzymywaniu aparatu władzy. Tak naprawdę ingerencja państwa w gospodarkę rozpoczęła się dopiero w XX wieku.
3. We wczesnym okresie rozwoju kapitalizmu obowiązywała zasada Laisse-faire (nocny stróż).
4. W okresie wielkiego kryzysu pod wpływem teorii Keynesa rząd amerykański wprowadził politykę New Deal (F.D. Roosevelt)- zakrojone na szeroką skalę roboty publiczne (badania dróg, melioracja). W Niemczech hitlerowskich ta polityka poszła w kierunku rozwoju infrastruktury militarnej. W Polsce międzywojennej był to COP i Gdynia (ministrowie: Kwiatkowski i Grabski).
5. Funkcje ekonomiczne państwa:
a. funkcja tworzenia ładu prawnego. Państwo reguluje prawnie sfery życia gospodarczego. Określa dominującą formę własności, stosunki własności oraz związane z tym prawa i obowiązki. Państwo reguluje relacje pomiędzy pracownikiem i przedsiębiorstwem, określa różnego rodzaju normy dla poszczególnych produktów, określa gałęzie, w których zostaje ograniczona konkurencja (np. monopole, koncesje, licencje),
b. funkcja alokacyjna polega na tym, że państwo przy pomocy dostępnych mu instrumentów (polityki pieniężnej i fiskalnej) próbuje wpływać na optymalne, z punktu widzenia jego celów, rozdysponowanie czynników wytwórczych. Alokacja może mieć aspekt terytorialny, branżowy,
c. funkcja redystrybucyjna polega na tym, że państwo wykorzystując system podatkowy i system płatności transferowych, próbuje zwyciężyć niedoskonałości systemu podziału rynkowego,
d. funkcja stabilizacyjna – państwo powinno dążyć do stabilizacji gospodarki na poziomie produkcji zbliżonym do produkcji potencjalnej. Państwo powinno też zapobiegać kryzysom gospodarczym.
Państwo jest to trój-władza wykonawcza, ustawodawcza i sądownicza.
PAŃSTWO TO - aparat przymusu. Ludwik XIV
Do XX wieku obowiązywała doktryna LAISSE fairre (nocny stróż) państwa stróża.